Azərbaycan iqtisadiyyatında qeyri-neft sektorunun inkişafı ilə yanaşı, bu sahədə yaradılan iqtisadi imkanların yeni və dayanıqlı iş yerlərinə çevrilməsi də qarşıdakı dövrün əsas məsələlərindən biri olacaq. Sənayeləşmə, yeni investisiya layihələri, regionlarda istehsalın genişləndirilməsi və özəl sektorun fəallığının artması əmək bazarında əlavə imkanların yaranmasına şərait yarada bilər.Xüsusilə 2027–2030-cu illəri əhatə edən dağ-mədən və metallurgiya sənayesinin inkişafı üzrə Dövlət Proqramında 5 mindən çox daimi iş yerinin yaradılmasının nəzərdə tutulması qeyri-neft sektorunun məşğulluq baxımından potensialını bir daha gündəmə gətirir. Bununla yanaşı, emal sənayesi, sənaye parkları, aqrar-sənaye kompleksi, logistika, tikinti, bərpaolunan enerji, turizm və rəqəmsal xidmətlər də yeni iş imkanlarının formalaşa biləcəyi istiqamətlər sırasındadır.Bəs 2027-ci ildə qeyri-neft sektorunun inkişafı əmək bazarına necə təsir göstərə bilər? Yeni iqtisadi fəallıq regionlarda məşğulluğun artmasına nə dərəcədə imkan yaradacaq?
Mövzu ilə bağlı Milli Məclisin deputatı Rövşən Muradov Yenigun.Media-ya açıqlamasında bildirib ki, 2027-ci ilin Azərbaycan iqtisadiyyatı üçün əsas fərqləndirici cəhətlərindən biri qeyri-neft sektorunda formalaşan iqtisadi fəallığın daha geniş məşğulluq bazasına çevrilməsi perspektividir.
Deputatın sözlərinə görə, qarşıdakı mərhələdə məsələ yalnız qeyri-neft sahələrinin ümumi iqtisadiyyatda çəkisinin yüksəlməsi ilə məhdudlaşmır. Əsas iqtisadi nəticə yeni istehsal güclərinin yaradılması, özəl investisiyaların genişlənməsi, regionlarda əmək bazarının dərinləşməsi və formalaşan əlavə dəyərin daha çox sayda daimi iş yerinə çevrilməsi ilə ölçüləcək.
Rövşən Muradov qeyd edib ki, dövlət büdcəsi gəlirlərinin 60,5 faizinin qeyri-neft-qaz sektoru hesabına formalaşmasının proqnozlaşdırılması iqtisadi strukturda baş verən dəyişikliklərin fiskal müstəvidə də özünü göstərdiyini nümayiş etdirir.
Deputatın diqqət çəkdiyi mühüm istiqamətlərdən biri də dağ-mədən və metallurgiya sənayesidir. Onun sözlərinə görə, 2027–2030-cu illəri əhatə edən Dövlət Proqramında 5 mindən çox daimi iş yerinin yaradılmasının nəzərdə tutulması bu sahənin yalnız hasilat baxımından deyil, əmək bazarı və regional iqtisadi inkişaf baxımından da əhəmiyyətini artırır.
Rövşən Muradov bildirib ki, mineral xammalın sadəcə hasil edilərək ixrac olunması ilə kifayətlənməyən, daha yüksək əlavə dəyər yaradan istehsal zəncirinin formalaşdırılması məşğulluğa da təsir göstərə bilər. Faydalı qazıntıların çıxarılması, ilkin emal, metallurgiya məhsullarının istehsalı, logistika, mühəndislik xidmətləri, avadanlıq təminatı və son məhsul istehsalı arasında əlaqələrin genişlənməsi həm birbaşa, həm də dolayı məşğulluq imkanları yarada bilər.
Deputat vurğulayıb ki, qeyri-neft sektorunda yeni iş yerlərinin artımını yalnız dağ-mədən sənayesi ilə əlaqələndirmək düzgün olmaz. Emal sənayesi, sənaye parkları, aqrar-sənaye kompleksi, nəqliyyat və logistika, tikinti, bərpaolunan enerji, turizm, rəqəmsal xidmətlər və kiçik və orta sahibkarlıq da məşğulluğun genişlənməsində mühüm rol oynaya bilər.
Onun sözlərinə görə, xüsusilə regionlarda yeni istehsal müəssisələrinin və xidmət infrastrukturunun yaradılması əmək bazarının coğrafiyasını genişləndirə və paytaxtdan kənarda daimi məşğulluğun payını artıra bilər.
Rövşən Muradov əlavə edib ki, yeni iş yerlərinin sayından əlavə, onların daimi, rəsmi və yüksək məhsuldarlıqlı olması, hansı regionlarda yaradılması, özəl sektorun payı, əməkhaqqı səviyyəsi və ixtisaslı kadrlara tələbat kimi göstəricilər də diqqətdə saxlanılmalıdır.
Deputatın fikrincə, 2027-ci ili qeyri-neft sektorunda məşğulluğun avtomatik olaraq kəskin artacağı il kimi deyil, yeni iqtisadi modelin əmək bazarında daha aydın nəticələr verməyə başlayacağı mərhələ kimi qiymətləndirmək daha məqsədəuyğundur.
Rövşən Muradov qeyd edib ki, nəzərdə tutulan investisiya, sənayeləşmə və regional inkişaf layihələri planlaşdırılmış şəkildə həyata keçirilərsə, 2027-ci ildən etibarən qeyri-neft iqtisadiyyatının yalnız büdcə və ÜDM göstəricilərində deyil, insanların məşğulluğunda və gəlirlərində də daha böyük paya sahib olması üçün iqtisadi baza formalaşa bilər.
Yenigun.Media
